Anna Coogan: De triestheid voorbij

Anna Coogan is een opmerkelijke zangeres met een opmerkelijk verleden, die met 'The Nocturnal Amongst Us' een schitterende cd heeft afgeleverd. Veel van haar teksten, maar ook de hoesfoto, verraden een zekere triestheid. Anna vertelt in dit interview openhartig over een traumatische ervaring uit haar jeugd en de invloed die deze ervaring heeft gehad op de totstandkoming van de 'The Nocturnal'.

Maar zoals het meisje in de boom op de hoesfoto naar boven klimt, zo is ook Anna uit het dal gekropen en heeft ze het gevoel dat ze die triestheid achter zich heeft gelaten. Op weg naar de toekomst of, zoals ze zelf zegt: 'Ik zie wel waar de weg mij naartoe leidt'. De kenmerkende en beeldende woorden van een bijzondere muzikante 'on the road'?

 

Anna, de release van 'The Nocturnal Amongst Us' is net zo opmerkelijk als jouw biografie? Een singer/songwriter die op haar negentiende in Salzburg opera heeft gestudeerd is toch op z'n minst zeer bijzonder te noemen. Wat heeft je destijds zo aangetrokken aan opera?

 

'Opera was één van die grappige dingen die me in mijn leven gewoon leken te overkomen. Vaak leek het erop dat ik er des te dieper ben ingedoken naarmate ik er mij verder van wilde distantiëren. Door een bevlieging heb ik een auditie bij het Mozarteum gedaan, ben daar aangenomen en was eigenlijk van plan om de twee jaar durende opleiding van de 'Voorbereidende School' te volgen. Om de één of andere reden belandde ik op de normale opleiding, een studie van acht jaar! Mijn eerste paar maanden waren ook ronduit hilarisch: ik sprak toen nog geen Duits en ik had regelmatig geen enkel idee in welke klas ik zat. Ik nam pianolessen en zei tegen de leraar dat ik een beginneling was. Hij zei: 'geen enkel probleem, wil je iets van Bach spelen?' Ik moest hem toen uitleggen dat ik dus echt geen piano kon spelen. Hij was geschokt.'

Zoals bij de meeste gebeurtenissen in mijn leven, ben ik er zo'n beetje doorheen gerold, leerde Duits met vallen en opstaan, heb de longen uit mijn lijf gezongen, leerde freeride skiën en kwam er achter dat het leven van een operazangeres in een andere cultuur en samenleving dan die waarin ze was opgegroeid niets voor mij was. Ik zwoer de muziek op mijn typische, twintigjarige, 'alles of niets' manier van denken voor altijd af, verhuisde terug naar de States en voelde me ellendig totdat ik een aantal jaren later folk-muziek herontdekte. Gelukkig maar, want ik voelde me toch een hele tijd aardig verloren.'

Ik kan het, gelet op jouw achtergrond als iemand die opera heeft gestudeerd, niet achterwege laten om je te vragen welke muziek, in zijn algemeenheid, jou heeft geïnspireerd?

 

'Ik ben opgegroeid met mijn vaders platencollectie, die, toen ik hem ontdekte, al een aardige mix aan stijlen bevatte. Ik spendeerde uren van mijn jeugd en mijn pubertijd in de kelder al luisterend naar die platen. Mijn meest favoriete platen waren 'Pleasures of the Harbor' van Phil Ochs en Pauls Simons 'There goes Rhymin Simon'. Daarnaast had je Pete Seeger, Simon and Garfunkel, sommige oude gescheurde Beatles platen - en ik moet je zeggen dat ik in mijn tienerjaren tot over mijn oren verliefd ben geworden op Paul. Maar ook The Kingston Trio, Gordon Bok en nog vele anderen. Eigenlijk het hele scala aan folk-muziek.

We waren ook fervent fan van een lokale groep genaamd 'Schooner Fare', die zeemansliederen speelde van Nieuw Engeland en Nova Scotia. Ik heb nog niet zo lang geleden hun muziek herontdekt en ik ben mezelf het zingen van zeemansliederen aan het aanleren, en dat is echt heel erg leuk om te doen. We hadden thuis ook een grote klassieke collectie met natuurlijk ook opera. Mijn vader had op zondagmorgen de gewoonte om die LP's zo hard mogelijk af te spelen. We hebben hem er nooit toe kunnen brengen om het volume iets terug te draaien. Tot op de dag van vandaag zijn mijn favoriete opera's 'La Boheme', 'Turandot' en 'West Side Story,' waarvan ik heilig overtuigd ben dat het een opera is. Vele van mijn Mozarteum-medestudenten waren het niet met me eens.

Tegenwoordig hou ik van alle muziek en wanneer ik een beetje genoeg heb van mijn eigen genre, zeg maar de americana, altcountry of hoe het ook genoemd mag worden. Ik hou er erg van om te ontspannen met van die typisch voor in de auto gemaakte popmuziek zoals Beyoncé, Lady Gaga, FloRida enz.'

 

De teksten op 'The Nocturnal Amongst Us' zijn over het algemeen somber en triest. Bij de beluistering van de cd kreeg ik sterk het gevoel te luisteren naar een cd waarop je één en ander van je hebt afgeschreven. Hoe kijk jij daar zelf tegenaan?

 

'Veel van 'The Nocturnal' is geschreven naar aanleiding van een complex en een tragische gebeurtenis waarbij ik tijdens mijn jeugd was betrokken. Iets dat ik jarenlang heb proberen te begrijpen. Toen ik opgroeide was ik een fanatiek lid van een sportteam dat zich bezighield met wildwatervaren. Onze coach was een tiran en regeerde onze levens met harde hand, maar desondanks hield ik van hem en respecteerde hem en voelde me ook gevormd door zijn invloed. Ik heb voor het eerst leren vloeken in het kayak-team, een ongelukkige eigenschap die ik nog eens een keer moet kwijtraken. Ik leerde om het ijs te breken in riviertjes, zodat we konden peddelen in de lente, hoe ik in een boot ondersteboven in het water moest blijven zitten terwijl alles in mijn lijf schreeuwde om er uit te kruipen en om mezelf te pushen om over die veilige grens te stappen en de grenzen van mijn fysiek te verkennen. Ik hield van alles wat met dit team te maken had: de tienerjongens, de gekleurde boten, de werkelijk belachelijke uren dat we er mee bezig waren, kamperen in de tenten op de oevers van de rivier in de zomer'

Om een lang verhaal kort te maken, jaren later bleek dat deze coach de jonge jongens en jonge mannen van het team seksueel had misbruikt. Het waren mijn vrienden, mijn teammaten... Ik had alles met ze meegemaakt... Één voor één kwamen ze er mee naar buiten. Één van hen pleegde zelfmoord. De pijn die hij heeft moeten doormaken is hem gewoon teveel geworden. Ik heb het album aan zijn nagedachtenis opgedragen en aan de rest van de nu volwassen kinderen die nog steeds worstelen met de problemen en proberen te begrijpen wat er toen is gebeurd. Deze tragedie heeft het dorp waar ik vandaan kwam echt verscheurd en tot op de dag van vandaag zijn er mensen die er niet over kunnen praten.

Nadat ik de plaat had uitgebracht heb ik de telefoon gepakt en een aantal van de slachtoffers gebeld. Het is zo traumatisch voor me geweest dat ik er van droomde, bijna elke nacht, maar die dromen komen nu minder vaak voor. Ik kan dus wel zeggen dat het voor mij therapeutisch heeft gewerkt. Ik leer er met anderen over te praten terwijl anderen dat nog steeds niet kunnen.

Maar niet alles op de cd gaat overigens over dit onderwerp. 'Crooked Sea' is gewoon een lied over het aloude vertrouwde 'uit elkaar gaan,' zoals ook 'Take the sky and run.' 'Holy Ghosts' is een remake van een nummer van een eerdere cd en 'Dreaming my life away' gaat gewoon over het leven van een muzikant! 'Halfway Gone' is een liefdeslied. Ik denk dat ik 'de grote triestheid' nu van me af heb gegooid en ik ben nu eindelijk eens een paar opgewekte liedjes aan het schrijven voor mijn volgende plaat.'

In het indrukwekkende 'So long Summertime' heb je het over die jeugdvriend die op jonge leeftijd is gestorven. Jouw woorden zijn doorspekt van affectie en vergeving. Verwoorden de laatste regels 'when you call me I swear I'll be home / when you call me I'll pick up the phone / this time, so long, summertime' echter ook niet een bepaalde mate van schuld?

 

'Oh ja... daar zit een heleboel schuldgevoel in.... Ook dit nummer gaat over dat misbruik dat in mijn dorp heeft plaatsgevonden. Ik denk dat iedereen die er bij betrokken is geweest zich afvraagt hoe het nou toch verdomme allemaal mogelijk is geweest dat dit recht onder onze neus heeft plaatsgevonden. Letterlijk in de tent naast me tijdens een kayak-race. En als we de tijd zouden kunnen terugdraaien hebben we dan niet allemaal de wens om het te stoppen, om een helpende hand uit te steken naar die jongens of om die telefoon eens te pakken en te bellen? Er is een hele hoop rauwe emotie in dit nummer. Het gaat over mij die aan het proberen is om het los te laten.'

Ook de hoes, een schilderij van een vrouw die langs takken in een boom omhoog klautert, verraadt een soort concept. Is het in de boom klimmen wellicht een metafoor voor het opgroeien dan wel ouder worden of heeft de afbeelding een andere betekenis en welke betekenis heeft de titel 'The Nocturnal Amongst Us'?

 

'The Nocturnal Amongst Us' is de titel van een gedicht dat is geschreven door mijn nichtje, Caitlin Walsh. Caitlin was een ongelooflijke poëet en geleerde en is gestorven in haar begin-twintiger jaren. Haar dood deed mijn wereld op zijn grondvesten schudden en vanaf dat moment heeft dat mijn muziek gekleurd. Haar zuster, Alison Walsh, is een beeldend kunstenares die in Brooklyn woont. Zij heeft de cover voor de cd geschilderd en de naam van het schilderij was 'The Nocturnal Amongst Us,' genoemd naar Caitlin's gedicht. Ik hield van de klank van die woorden en ik vind dat ze erg goed passen in de thema's van de plaat. Ik voel me heel erg vereerd dat ik ze mag gebruiken als de titel van het album. Zo kunnen we, op kleine schaal, Caitlin's artistieke visies levend houden. Met betrekking tot de betekenis van de afbeelding: ik zie een ongelooflijke sterke en krachtige afbeelding van een kind die wordt opgejaagd door iets engs en dat kan volwassenheid zijn, innerlijke demonen of gewoon de wereld waarin we wonen. Ik weet niet veel van kunst maar toen ik het schilderij zag wist ik dat dit schilderij precies goed was voor dit project.'

Het titelnummer eindigt met de regels 'and you're tired of trying to climb to the top of the mess that you made / you don't have nothing without your good name'. Vind je het belangrijk, gelet op deze laatste zin, wat anderen van je vinden en zo ja, vind je het dan niet moeilijk als artieste om jezelf bloot te geven en naar buiten te treden?

 

'Dit vind ik een moeilijke vraag. Het nummer is, zoals gezegd, genoemd naar het schilderij en gedicht. Het was een nummer dat ik niet had gepland om op te nemen, maar het lied werd afgerond in de laatste dagen van de opnames en we waren allemaal heel tevreden over het resultaat. Veel van de tekst in dit nummer gaat over mezelf: het geworstel van een artieste en van iemand die aan slapeloosheid lijdt. Ik ben een onafhankelijke artieste en ik doe al het werk zelf: ik ben mijn eigen manager, boekingsagent, groupie, chauffeur, geluidsman en ga zo maar door. Dit vak is bezaaid met afwijzingen en er is een heleboel competitie.

Het is heel moeilijk om niet te verdrinken in die doolhof van online profielen en e-mails met betrekking tot boekingen en het is nog moeilijker om jezelf en je carrière niet te vergelijken met die van anderen. Als ik zing: 'All the pretty voices singing / you can't hear your own voice ringing out loud,' dan bedoel ik eigenlijk niets meer dan dat. Je moet echt leren om bepaalde dingen gewoon buiten te sluiten, om een rotsvast geloof in jezelf te hebben en in de dingen die je doet. Je moet vechten met jaloezie terwijl je nog aan het leren en aan het luisteren bent en houdt van muziek die andere artiesten op dit moment maken. Niemand wil dat toegeven maar zo gaat het nu eenmaal. Het is een verdomd moeilijk leerproces. En ja, het is moeilijk om zoveel van jezelf in die nummers te leggen. Dat is ook waarom mijn liedjes alleen deels autobiografisch zijn. Het andere gedeelte zijn mooie woorden en verhalen die helemaal niets met mij van doen hebben.'

In een reactie op de review van 'The Nocturnal Amongst Us' is naar voren gekomen dat jouw manier van zingen overeenkomsten vertoont met die van Kris Delmhorst. Er is aangegeven dat de overeenkomst met name van toepassing is op een bepaalde snik die in jullie stem te horen is en dat jullie allebei, zoals het letterlijk is verwoord 'woorden net zo lang kunnen oprekken waardoor er nog slechts een hese luchtstroom rest.' Wat vindt je van deze vergelijking en kun jij je er in terugvinden?

 

'Het is een hele grote eer om vergeleken te worden met Kris. Ik hou echt heel erg van haar muziek en ik zie haar carriere als een groot voorbeeld met betrekking tot het leven van een muzikante die tegelijkertijd haar artistieke integriteit heeft behouden. Zij heeft haar laatste cd opgenomen in dezelfde studio als waar wij 'The Nocturnal' hebben opgenomen, namelijk The Great North Sound Society in Maine.'

Hoe is de samenwerking met JD Foster tot stand gekomen, hoe was jullie samenwerking en op welke wijze heeft hij bijgedragen aan het feit dat het album zo uitgebalanceerd klinkt?

 

'We kwamen bij JD terecht via een zoon van een vriend van mij, die bij Laura Cantrell speelt en JD heeft haar cd 'Humming by the flowered vine' geproduceerd. Hij is de eerste producer waarmee ik ooit heb gewerkt en ik was heel erg nerveus toen ik hem benaderde om mee te werken aan de plaat. Hij is een geweldige kerel zonder pretenties, terwijl pretenties nog wel eens heersen in de muziekbusiness, en hij wist me al bij de eerste ontmoeting volledig op mijn gemak te stellen. Ik heb mij in de muziekindustrie, of wat er van over is, een flinke hoeveelheid tijd verloren gevoeld en hij heeft ons echt geholpen om een plaats te vinden waarin wij ons goed voelen.

Eigenlijk was het opnemen met een producer een groot plezier. Ik was in staat om een beetje meer te focussen op het zingen en spelen, omdat een ander aan het roer stond. JD spendeerde z'n meeste tijd in de studio met een hoofdtelefoon op z'n hoofd of liggend op de bank in de controlekamer, intens geconcentreerd. Wat hij doet is zó subtiel, maar hij zorgt echt dat alles op z'n plaats valt. Hij en engineer Geoff Hazelrigg hebben daarnaast nog een aantal gitaarpartijen ingespeeld. Wat zo fijn was aan het opnemen in de studio in Maine was dat niemand naar huis ging voordat het project was afgerond. Zodoende hadden we een hele tijd over om te praten over wijn, koffie, muggen en 'BB guns'.

JD heeft ook de plaat voor ons gemixed en dat was een totaal andere ervaring. Ik heb nooit iemand gezien die zich zo lang zo kon focussen. Hij zat daar 14 uur achter elkaar in die kleine ruimte om te werken aan één enkel nummer. Het zag er op een gegeven moment daadwerkelijk naar uit dat we het niet meer binnen de voor het mixen geplande dagen zouden redden, maar het is toch wonderwel gelukt'.

Anna, je hebt aflopen maand opgetreden in Engeland. Hoe is je tour daar verlopen en wat zijn je plannen voor de toekomst?

 

'Die optredens waren geweldig, hoewel het rijden aan de linkerkant in een gehuurde auto aardig moeilijk was. Maar de optredens bevestigden grotendeels wat ik al had gehoord, namelijk dat mensen in Europa nog altijd naar muziek komen luisteren ter wille van de muziek, dat mensen cd's kopen en dat ze willen gaan zitten en luisteren. Ik weet niet wat de toekomst gaat brengen, want mijn idee van de toekomst verandert zo'n beetje per uur, maar ik voorzie dat ik in de komende jaren nog heel vaak zal werken in Europa. Op dit punt in mijn carrière wil ik gewoon een werkende artiest zijn en deze dagen, waarop ik aan het touren ben, zie ik wel waar de weg mij naartoe leidt.

Ik kijk ontzettend uit naar mijn korte tournee in Nederland deze winter!'

Foto: Alan Harrison

Ed Muitjens