Gavin Bryars: The Fifth Century

 
 

De Britse componist Gavin Bryars is bij het grote publiek wellicht het meest bekend van zijn muziekstukken Jesus Blood Never Failed Me Yet met Tom Waits en The Sinking Of The Titanic. Bryars werk staat enerzijds in verbinding met dat van avant- gardecomponist John Cage, maar kent anderzijds elementen uit de ambient muziek van Brian Eno. Bryars werkte in het verleden samen met onder anderen Robert Wilson en schreef werk voor bijvoorbeeld het Hilliard Ensemble. Zijn laatste grote werk voor het ECM-label dateert alweer uit midden jaren negentig.

 

Onlangs bracht Bryars zijn nieuwste werkstuk The Fifth Century uit voor het gerenommeerde label. Het betreft een breed opgezette compositie voor koor en saxofoonkwartet, uitgevoerd door The Crossing en het PRISM Quartet. The Crossing heeft zich de afgelopen jaren ontwikkeld tot een vooraanstaand koor, dat zich meer en meer op nieuwe muziek richt. Het PRISM Quartet onderscheidt zich tevens door voor een avontuurlijke programmering te kiezen. Voor The Fifth Century baseerde Bryars zich op de teksten van de uit de zeventiende eeuw afkomstige Engelse dichter Thomas Traherne, Centuries of Meditation. Zijn werk kwam de afgelopen twee eeuwen in de vergeethoek terecht alvorens het in het begin van de twintigste eeuw voor het eerst gepubliceerd werd. De teksten getuigen van een diepgevoelde spiritualiteit, welke de grootsheid van het universum eert en van een diepe band met de schepper getuigt.

 

The Fifth Century valt in zeven delen uiteen. Met sopraan-, alt-, tenor- en baritonsaxofoon brengt het PRISM Quartet subtiele accenten aan waarop de vocalen van The Crossing gloriëren. Het ruim veertig minuten klokkende stuk raakt diep met zijn fraaie vervlechting van saxofoons en stemmen. In al zijn melancholieke schoonheid doet het wel wat denken aan Officium van Jan Garbarek, waarop de onwaarschijnlijke combinatie van koor (Hilliard Ensemble) en saxofoon tevens wonderwel werkte. Daarnaast bevat The Fifth Century twee door The Crossing a capella gebrachte sonnetten, Two Love Songs getiteld. Ook zonder het saxofoonkwartet blijkt het koor in staat het beste uit zichzelf naar boven te brengen met teksten doordrenkt van verheerlijkte liefde.

 

In de donkere dagen voor kerst brengt Gavin Bryars met The Fifth Century een album dat zowel tot vervoering als tot bezinning leidt. Hemels en helend.

Review
Hans Jansen
Gavin Bryars
The Fifth Century
Label: 
ECM
Releasedatum: 
18-11-2016