Malford Milligan: “De pijn zit diep en gaat nooit weg”

mill-071

17 Jun 2020 door Sjoerd Punter

12 maart 2020 was een zwarte dag in het leven van Malford Milligan en Jack Hustinx. Die dag kregen de twee muzikanten te horen dat de succesvolle theatertour met hun band The Southern Aces met onmiddellijke ingang moest worden gestopt. Wat de toekomst gaat brengen is onduidelijk. Milligan en Hustinx zijn voorlopig veroordeeld tot de wachtkamer. Misschien dat er in oktober in afgeslankte vorm toch weer kan worden opgetreden met ‘The Sound Of The Blues & Americana’, een productie van Johan Derksen.

Het gevreesde woord valt. Corona. Een sombere schaduw glijdt over het gezicht van Jack Hustinx. Hij zegt: “Ik heb voor mijzelf besloten dat ik niet meedoe aan de discussie over corona. Ik ben geen expert. Dus ik hou mijn mond.” Malford Milligan, de soulzanger uit Austin, veert omhoog. “Ik praat wel mee. Ik vind dit een heel bijzondere tijd, vooral omdat er overal op de wereld wordt gedemonstreerd tegen het racisme. Black Lives Matter, daar sta ik helemaal achter. Als ik geen vrouw had en jonger was, zou ik nu de barricades opgaan.” Sinds een jaar woont Malford in Eindhoven, in dezelfde straat als zijn grote vriend Jack Hustinx. Malford is een beetje door zijn geld heen, maar vrienden zorgen ervoor dat de huur maandelijks wordt betaald.
Malford werd in 1959 geboren in Elgin, een stadje met 10.000 inwoners in Texas. Zijn vader en moeder zwoegden op de katoenvelden. Malford moest vanaf zijn twaalfde meehelpen. Werken in de brandende zon, terwijl hij als albino daar helemaal niet tegen kan. Iedere dag kwam hij verbrand thuis. Malford zat op een zwarte school waar hij met zijn lichte huid een buitenbeentje was. ‘Ze scholden me uit voor cabeza de vaca”, vertelt hij. Koeienkop dus. Het was een moeilijke tijd. “Als kind werd je niet geacht om blanke mensen aan te kijken. De markt had bij ons twee kanten, één kant voor de blanken en de andere kant voor ons. Zo ging dat. Het is een feit dat zwarte mensen eeuwenlang systematisch zijn onderdrukt. En het is nog steeds niet voorbij. They like a rapper, but they don’t want him in the house.”

Het is begrijpelijk dat Malford zeer betrokken is bij wat er in Amerika op gang is gekomen en zich vervolgens over de hele wereld heeft verspreid. Op 7 juni biechtte hij op Facebook ‘the story I don’t tell’ op. Het is een verhaal dat zich afspeelt rond 1967, toen Malford acht jaar was. “Ik maakte een grote fout door een blank meisje te kussen. En ze kuste mij ook. Om te voorkomen dat haar familie mij zou doodslaan, roste mijn moeder mij af. De familie van het meisje vertrok uit de stad. Op de vlucht voor de schande. Vanwege dit soort ervaringen zing ik zoals ik zing, maar de pijn gaat nooit weg. Die zit diep.”
Jack Hustinx: “Ik heb de laatste twintig jaar veel tijd doorgebracht in Austin. Ik heb daar zwarte vrienden en vriendinnen waar ik echt van hou. Het valt me niet eens meer op dat ze zwart zijn. Ik heb veel van deze vrienden en vriendinnen geleerd, dingen waar wij in Europa niet bij stilstaan. Slavernij bij voorbeeld. Als je de verhalen hoort van Malford over de manier waarop hij is opgegroeid, dan ga je er wel anders tegenaan kijken. Ik heb verhalen gehoord die mijn nekharen rechtop deden staan. Gruwelijke verhalen. ”
“Als ik jonger was, zou ik vast veel kwaaier zijn”, zegt Malford. “Maar op mijn leeftijd (61) ben ik toch meer tot reflectie geneigd. Ik ben nu een jaar in Nederland, en ik vind het hier fantastisch. Jullie zijn veel minder materialistisch dan de Amerikanen. Bij ons draait alles om geld, maar intussen zijn we niet happy. In de VS zie je overal daklozen. Verschrikkelijk vind ik dat. En dat in het rijkste land van de wereld. Social responsibility is een onbekend begrip in de VS. Daar hebben ze nog nooit van gehoord. Hier zorgen ze goed voor de oude mensen, in de VS laten ze de oudjes gewoon dood gaan.”

Muzikale plannen zijn er uiteraard ook. “We willen zeker nog twee albums maken”, zegt Jack Hustinx. “Malford heeft een tijdje geleden laten weten dat hij op een volgend album meer nummers wil zetten die te maken hebben met het feit dat hij zwart is. Prima standpunt, maar je moet natuurlijk wel oppassen dat alles wat er nu gebeurt niet moet leiden tot zo’n boos album waarvan je tien jaar later zegt: o ja, dat was dat corona-album. Ik verwacht dat we in oktober weer aan de bak kunnen. Het wordt wel een andere show. Vanwege de 1,5 meter afstand die we moeten houden, kunnen we hooguit een kwart van de zaal benutten. De bedoeling is twee kortere shows achter elkaar te doen, uiteraard voor verschillend publiek. Op die manier kunnen toch veel mensen de show zien. De gages zullen omlaag gaan, want er komt de helft minder binnen. Gelukkig worden we door Johan niet met een fooi afgescheept. We worden heel netjes betaald. En dat moet ook wel, want in de band zitten mensen met kinderen en een hypotheek. De verwachting is dat we in januari weer back to normal gaan.”
Jack Hustinx is intussen ook met een soloproject bezig: een album met duetten met Kristel Snellen. Naast zijn voorliefde voor bezielde soul, heeft Hustinx een zwak voor klassieke countryduetten, zoals van George Jones & Tammy Wynette, Conway Twitty & Loretta Lynn en Patsy Cline met Jim Reeves. Mooier kan niet. ”Ik ben decennia lang op zoek geweest naar iemand met wie ik zulke duetten kan zingen”, zegt Hustinx. “Ik had de moed al opgegeven toen ik anderhalf jaar geleden Kristel tegenkwam. Op het moment dat we begonnen te zingen, dacht ik holy shit, this is great. Onze stemmen matchen zo goed dat je één stem hoort als we samen zingen. Het plan was na opnamen in Nederland verder te gaan in Austin. We zouden vorige week naar de States zijn gevlogen maar ja, dat gaat nu even niet. Toch komt die plaat er. Dat weet ik zeker.”

Fotografie Yvonne Léautaud