De Pianist met het Pakje

Sjoerd Punter

Groupies

Mick was tamelijk klein geschapen

Pianist6

Op Koninginnedag rukte bij ons in het dorp de plaatselijke harmonie uit met schallend koper en tromgeroffel. Mijn vader, die bij de politie was, liep voorop in uniform. Zijn glimmend gepoetste rijlaarzen fonkelden in de zon. Reken maar dat er begerige blikken op hem werden geworpen. Mijn moeder vond het maar niets, maar ik denk niet dat mijn vader er onder leed. Het verschijnsel is van alle tijden: mannen in uniform hebben een streepje voor als het gaat om erotische aantrekkingskracht. Ook profvoetballers en filmsterren hebben veel aanbod. Warren Beatty, de broer van Shirley MacLaine, schijnt volgens zijn biograaf 12.775 vrouwen te hebben afgewerkt. Een olympische prestatie! Maar het is toch de muziek die het meeste teweegbrengt.

Muziek is een magische kracht, zeker in seksueel opzicht.  Rock = seks, en voor die seks zorgen vooral de groupies, zoals bij voorbeeld Pamela Des Barres. Ze noemde zich Miss Pamela en was de koningin van de groupies in het Los Angeles van de jaren 60 en 70. Ze maakte niet alleen naam met haar professionele zuigklussen, maar ze is ook auteur van een aantal succesvolle boeken over de wilde wereld van de groupies in de tijd dat aids nog niet bestond. Haar bekendste boek is ‘I’m with the band’ en daarin schrijft ze dat haar vaginale douches met aardbeien- en perzikensmaak brede aftrek vonden. Des Barres bediende mensen als Jim Morrison, Jimmy Page, Waylon Jennings, Gram Parsons, Chris Hillman, Keith Moon en ook Mick Jagger, die ze omschrijft als een androgyn persoon, een kruising van een sexy man en a sweet girl. Ze vergeet niet te vermelden dat Mick tamelijk klein is geschapen. Des Barres heeft haar bekendheid goed weten te benutten. Ze trad op in diverse films, nam een eigen album op en organiseert ook schrijfklasjes voor beginnende auteurs. In 2013, het jaar dat ze vijfenzestig werd, lanceerde ze haar eigen kledinglijn Groupie Couture.

Het draait in de rock en aanverwante sectoren vooral om mannen die nemen en vrouwen die geven. In haar autobiografie uit 1993 schrijft Marianne Faithfull over wat ze in de jaren zestig, omringd door mannen, meemaakte als ‘n zingend snoepje met gulle borsten. Een van de verhalen gaat over Roy Orbison, met wie ze op tournee was in Engeland. “In een triest hotel in een of ander godverlaten oord ergens in het noorden stond Roy op een gegeven moment voor de deur van mijn kamer. In zijn cowboylaarzen en met een zonnebril op. Een zwarte zonnebril, een zwart leren hemd en een leren veter als Texaanse stropdas. De legendarische Roy Orbison. Hij zag er groot en verdrietig uit, als een verdwaalde mol in zijn Tony Lama cowboylaarzen. Hij stond er wel maar het was net alsof hij er vreemd genoeg niet was, alsof hij zelf was thuisgebleven en een kartonnen uitsnede van zichzelf op reis had gestuurd.  ‘Hallo Roy’, zei ik. ‘Hoe is het vanavond met je?’ ‘Ik ben in kamer 602, liefie.’ Dat ‘liefie’ voegde hij er bijna onverschillig aan toe, maar ik wist wat het betekende. Het was nu eenmaal een oude traditie op tournees. Hij was de belangrijkste man en hij mocht beschikken over de vrouwen die mee waren op tournee, een soort droit de seigneur.” Tijdens dezelfde tournee besloot Faithfull, in een poging om weer ‘netjes’ te worden, zich te verloven. Dat viel niet goed bij de entourage van Roy Orbison.  “De basgitarist van Roy Orbison ontstak in grote woede”, schrijft Faithfull. “Hij brak het hotel af. Mijn eerste krankzinnige fan!”

Het lukte Roy Orbison niet om Marianne Faithfull in bed te krijgen, ook al was ze beslist niet flauw in dit soort dingen. Heel anders waren haar gevoelens voor Bob Dylan toen die in 1965, zwaar op de speed, voor het eerst op tournee was in Engeland. Bob maakte een overweldigende indruk. Dagenlang bracht Faithfull in stille hunkering door aan zijn voeten. “Mijn gedachten raakten helemaal geblokkeerd. Ik kon geen woord uitbrengen. Ik zat daar maar mijn best te doen om er mooi uit te zien.” De gevoelens van Faithfull werden nog sterker toen ze zag dat Dylan een rol wc-papier in z’n typemachine draaide en begon te werken aan een gedicht voor haar. Ze zei iets dat ze beter niet had kunnen zeggen. Flapte eruit dat ze zwanger was en de volgende week zou gaan trouwen. Dat viel niet goed, sterker nog: het was een echte blikseminslag.  ‘Bob schreeuwde en tierde. ‘Hoe kun je mij zoiets aandoen?’ Hij liep naar de typemachine, nam het papier eruit en scheurde het in kleine stukjes die hij in de prullenbak liet vallen. ‘Ben je nu tevreden?’ zei hij. Onder mijn ogen voltrok zich de woede-uitbarsting van een genie. Toen stormde hij woedend de kamer uit. Ik zat als aan mijn stoel genageld. Even later kwam hij naar binnen, weer in woede ontstoken, en gooide mij eruit. ‘Dit is een privévertrek! Verdwijn! Nu meteen!’”

James Brown zei het al: It’s a man’s world.

Hoe kom ik op dit onderwerp? Heel eenvoudig: bij het uitmesten van mijn boekenkast trof ik verscholen in ’n hoekje van een van de allerhoogste planken een Special Report aan van het Amerikaanse magazine Rolling Stone, getiteld ‘Groupies and other girls’. Het in 1970 verschenen boekje brengt ‘a frank and freaky speak-in with the daughters of the rock revolution’, oftewel hupla, de diepte in met groupies.  Het is bijna een halve eeuw geleden dat ik dit handwerk over pro deo dienstverlening in de muzieksector voor het laatst in handen had. Ik blies het stof er af, en begon te bladeren in het vergeelde papier waaruit de geur van het verleden opsteeg. Naast interviews biedt het boekjes ook zwart-witfoto’s van de dames. Ze zien er zwaar verouderd uit, met enkellange jurken en omvangrijke haarcreaties. Weinig bloot in beeld. Korterokjesdag is tegenwoordig heel wat heavier. Slechts een van de groupies toont haar borsten, ’n klein maatje.

Het ging er wild en ongegeneerd aan toe aan het einde van de jaren zestig. In ‘Pearl’, de biografie van Janis Joplin, kun je lezen hoe tijdens haar optredens mensen in de zaal openlijk speed en heroïne zaten te spuiten. Backstage werd er eveneens stevig geïnjecteerd, ook door Janis. Ze kon niet goed tegen heroïne, en moest vaak kotsen. Daarom stond er op het podium achter de geluidinstallatie altijd een emmer klaar. Janis was niet alleen verslaafd aan drank en drugs, maar ook aan seks. Tijdens een vijf dagen durende tournee door Canada had ze in de zomer van 1970 volgens eigen zeggen zesenvijftig keer seks met zowel mannen als vrouwen, een godswonder dat ze aan zingen toekwam. Als Janis in New York was, ging ze vaak naar The Scene, een populaire club in die dagen. Op een avond gebeurde daar iets dat kenmerkend was voor de vrijgevochten sfeer in de muziekscene van die tijd. Ellis Amburn, de biograaf van Joplin, schrijft daarover het volgende: “Op een avond toen Jimi Hendrix optrad, raakte Jim Morrison in vervoering, maakte Hendrix’ gulp open en begon hem te pijpen. Janis rende naar het podium en vloerde Morrison. Ze deelde een paar rake klappen uit.” Uiteraard werden veel groupies meegesleept in de junkcultuur en betaalden hiervoor de prijs. Sterven als een wegwerpartikel, kan het nog treuriger? Overigens doken niet alle groupies zomaar in bed met iemand van de muziek. Er waren natuurlijk ook echte fans die een band of een performer door dik en dun steunden en alleen met de muziek een intieme band hadden. Maar ik vrees dat veel groupies toch waren zo als Cheryl uit L.A., die in het boekje van Rolling Stone over haar pikkies zegt: “They make the music, they make people live when they play music. You want to return something to them with your body.”

Jenni uit New York wordt beschreven als een speciaal geval. Ze kan alleen nog met muzikanten communiceren. De rest van de wereld doet niet meer mee. Jenni beschouwt zichzelf als een supergroupie, dus niet zo’n overenthousiaste beginneling die helemaal niets heeft meegemaakt. Jenni weet precies wat muzikanten nodig hebben. “They need more of the very raw necessities of life than anybody else. They drink more, they take more dope, they get higher, they smoke more cigarettes, they ball more.”

Kyle uit San Francisco is eveneens een groupie met veel ervaring. Ze voldoet aan alle voorwaarden om bij de scene te horen. Ze ziet er opvallend uit, heeft de verwentechnieken goed onder de knie en heeft geen probleem met het gebruik van drugs. Haar handelsmerk is de kleur zwart. Zelf is ze inwit, maar verder is alles zwart: de zonnebil, haar diep uitgesneden jurk, de cape om haar schouders en de wallen onder haar ogen. Zelfs haar bed en haar lakens zijn zwart. Ze vindt dat ze er mysterieus uitziet. Haar jachtterrein is de backstage van het legendarische Fillmore-theater aan de Van Ness Avenue in San Francisco. Ze wordt daar geduld, alsof ze een onderdeel is van het interieur. Haar motivatie? Ze kan helemaal opgaan in muziek en wordt gefascineerd door muzikanten. “I will give them everything and anything I have to fulfill what they need.” Ze zit er helemaal niet mee dat de contacten doorgaans niet erg lang duren. Volgens haar leer je muzikanten in een paar dagen of zelfs een paar uur beter kennen dan mensen die je je hele leven al kent. Het liefst heeft ze downers of een vette joint. Geen heroïne. Dat is rotzooi. Ze zegt dat ze bijna iedereen al heeft gehad. Alleen Mick Jagger is nog niet gelukt, maar dat komt nog wel goed..

Zoals Kyle haar ‘mysterieuze uiterlijk’ als opvallend handelsmerk presenteert, hebben The Plastic Casters of Chicago in de jaren zestig ook een specialisatie die de aandacht trekt. Het zijn twee stevige meiden die in een soort bedrijfskleding met logo uitrukken om gipsafdrukken van beroemde pikken te maken. In de eerste vijf jaar van hun bestaan hebben ze zo’n tweehonderd bands afgewerkt. Vaak zijn ze niet verder gekomen dan het personeel, je moet tenslotte ergens beginnen, maar ze hebben toch ook afgietsels van beroemde pikken, zoals die van Jimi Hendrix. Volgens de geruchten had de brandslang van Jimi in uitgerolde toestand een enorme lengte, maar in werkelijkheid ging het om een formaat dat iets boven het gemiddelde lag. Cynthia Albritton, oftewel Cynthia Plastic Caster, is de centrale figuur, bijgestaan door wisselende assistentes. De gang van zaken is steeds hetzelfde: de assistente gaat knedend en zuigend aan het werk. Cynthia vult intussen een langwerpige vaas met alginaat, een rubberachtig spul dat van zeewier wordt gemaakt en door tandartsen wordt gebruikt voor gebitsafdrukken. Als de gewenste lengte van de penis is bereikt, smeert Cynthia het schaamhaar van het slachtoffer in met baby-olie. Dat is essentieel. De eerste keer ging het namelijk helemaal mis. Het schaamhaar van het slachtoffer bleef hopeloos vastzitten in het hard geworden alginaat. Dat was een pijnlijke affaire waar Cynthia liever niet aan terugdenkt. Nu verloopt de operatie gesmeerd. De in omvang geslonken penis kan zonder probleem worden bevrijd uit het roze materiaal, waarna de uitholling wordt gevuld met gips. Klaar is kees, weer een pik vereeuwigd. Cynthia zegt dat ze het allemaal doet uit liefde voor de muziek. “Music really moves me.” Ze is absoluut niet geïnteresseerd in andere soorten beroemdheden, zoals oorlogshelden en filmsterren. Ook president van de United States hoeft niet bij haar aan te kloppen voor ‘plating’, zoals dat heet in hun eigen taaltje. No way, Mr. President, ga eerst maar eens op muziekles.

SJOERD PUNTER 2013