tom_waits-small_change_a

Tom Waits

Small Change

Categorie:

door Rein van den Berg

13-08-2010

Dit album van Tom Waits verscheen in 1976. Ik werd 17 dat jaar, en was Tom Waits fan van het eerste uur, nou ja bijna dan. Zijn debuut Closing Time was in eerste instantie aan me voorbij gegaan, die volgde later. De eerste echte kennismaking met zijn werk was het magnifieke The Heart of Saturday Night. Een album die ik tekstueel had gefileerd samen met mijn leraar Engels. De man  –  hij kende deze artiest niet, maar geobsedeerd door Engelstalige literatuur – was minstens zo geimponeerd vanwege de veelvoud aan "slang" die Waits in zijn teksten had verwerkt als ik. Ook Nighthawks at the Diner verslond ik zodra deze verscheen. Wat een schitterende sfeer wist deze kerel binnen zijn werk te creeren. "Chroniqueur van de Nacht" noemde muziekkrant Oor hem in die periode. Toch had mijn toenmalige lijfblad een gereserveerde positie ingenomen toen Small Change verscheen. De exacte tekst weet ik niet meer, maar het enthousiasme van de recensent was gematigd.Zijn conclusie interesseerde mij eerlijk gezegd geen biet. Voor mij stond vast dat dit het Waits album was waarop ik had gewacht. Zelfs nu, anno 2010, bleek tijdens een autoritje dat ik in staat was de teksten van dit album integraal op te dreunen. Geen eenvoudig tekst, maar wel van het soort die mij toen bezig hield: kleurrijk en spitsvondig. (Mijn 17 jarige zoon vroeg tegelijkertijd of de autoradio s.v.p. aan mocht.) The Piano has been drinking, not me. Heerlijk zoals iemand zijn verantwoordelijkheid kon afschuiven op een dood voorwerp. Of "I don't have a drinking problem, accept when I can't get a drink": spraken mij zeer tot de verbeelding. Het album staat volledig bol van allerlei vondsten. Wrange en humoristische observaties. Ook het samenspel met de vroege  –  akoestische – jazz stelde allerminst teleur. Invitation to the Blues  –  met een bescheiden snaararrangement laat horen hoe mooi een tenor saxofoon thuis hoort in deze nachtclubsfeer. Diezelfde sax laat zich later nogmaals magisch horen in de knap beschreven crimescene The One That Got Away. Ultiem prijsnummer vond ik Small Change. Een vergelijkbare scenario wordt geschetst, waarbij een kruimeldief om het leven was gekomen door zijn eigen vuurwapen. Ik was jong, en had een bepaalde voorstelling van het de donkere kant. En je zou kunnen zeggen dat Tom Waits destijds invulling gaf aan mijn fantasie. Het stadse Amerika zoals het tot leven kwam tijdens de vroege ochtenduren. Ik woonde toen in Friesland. Zelf kwam ik niet verder dan de kroeg of de locale bioscoop (Achterin was een bar, en in de zaal mocht je roken). Ik genoot van films als Le Vieux Fusil (Met Romy Schneider & Phillippe Noiret) en luisterde naar de LP's van Neil Young, Van Morrison, Tom Waits, en noem ze allemaal maar op. En verdorie, sinds Small Change zijn we bijna 35 jaar verder. Tom Waits is uitgegroeid tot een mega-artiest. Small Change is een klassieker van weleer. Een album dat nog steeds fier overeind staat.